Szkoły mają czas do 31 grudnia 2026 r. na dostosowanie statutów do nowych przepisów o zakazie telefonów. Sprawdzamy, co ustawa faktycznie wymaga od dyrektora – i czego nie wymaga.
Od 1 września 2026 roku w szkołach podstawowych obowiązywał będzie ustawowy zakaz korzystania z telefonów i innych urządzeń elektronicznych podczas pobytu na terenie szkoły oraz podczas zajęć organizowanych poza szkołą. Szkoły mają czas do 31 grudnia 2026 roku na dostosowanie swoich statutów do nowych przepisów.
Ale co dokładnie musi się zmienić? Portale branżowe piszą ogólnie o „dostosowaniu statutu” – rzadko precyzując, co jest obowiązkowe, co jest opcjonalne, a czego ustawa w ogóle nie wymaga od dyrektora. Poniżej analiza oparta wyłącznie na tekście ustawy o zmianie Prawa oświatowego (druk sejmowy 2668, wersja z 19 czerwca 2026 r.).
Zakaz telefonów nie wymaga zapisu w statucie
To najważniejsza, często pomijana informacja. Zakaz korzystania z telefonów w szkołach podstawowych wynika bezpośrednio z art. 98a ust. 1 ustawy – obowiązuje z mocy prawa od 1 września 2026 roku, niezależnie od tego, co szkoła wpisze (lub nie wpisze) w swoim statucie.
Dyrektor nie musi wprowadzać zakazu zarządzeniem ani zmianą statutu. Zakaz po prostu obowiązuje.
Co musi znaleźć się w statucie – dwie rzeczy
Ustawa nakłada na szkołę podstawową obowiązek uregulowania w statucie tylko dwóch konkretnych kwestii:
1. Warunki korzystania z telefonów podczas wycieczek szkolnych
Zgodnie z art. 98a ust. 3, ustawowy zakaz nie obowiązuje podczas wycieczek organizowanych na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 8 Prawa oświatowego. Wycieczka jest zatem wyłączona spod automatycznego zakazu.
Statut szkoły musi jednak określić, na jakich zasadach uczniowie mogą korzystać z telefonów podczas wycieczek. Szkoła ma tu pełną autonomię: może zezwolić na korzystanie bez ograniczeń, wprowadzić częściowe ograniczenia albo zakazać korzystania w całości lub w określonych sytuacjach.
Nawet jeśli statut wprowadzi zakaz na wycieczkach, nadal obowiązują ustawowe wyjątki – zgoda nauczyciela w uzasadnionym celu, zgoda dyrektora dla ucznia z potrzebami zdrowotnymi oraz bezpośrednie zagrożenie zdrowia lub życia.
2. Warunki korzystania z telefonów w internacie – jeśli szkoła go posiada
Zgodnie z art. 98c, jeżeli szkoła prowadzi internat, statut musi określić warunki korzystania z telefonów przez uczniów przebywających w internacie. Szkoła może – ale nie musi – wprowadzić zakaz korzystania w internacie. Jeśli zdecyduje się na zakaz, obowiązują te same ustawowe wyjątki co w przypadku wycieczek.
Co musi zostać dostosowane lub wykreślone ze statutu
To drugi obowiązkowy element pracy dyrektora przed 31 grudnia 2026 r.
Dotychczas szkoły regulowały zasady korzystania z telefonów na podstawie art. 99 pkt 4 Prawa oświatowego. Nowa ustawa uchyla ten przepis. Oznacza to, że wszelkie dotychczasowe zapisy w statucie dotyczące telefonów, które są sprzeczne z nowym art. 98a, muszą zostać dostosowane lub wykreślone.
Przykłady zapisów, które mogą wymagać korekty:
- zapisy zezwalające na korzystanie z telefonów podczas przerw (sprzeczne z nowym zakazem obejmującym cały pobyt na terenie szkoły)
- zapisy regulujące zasady korzystania z telefonów podczas zajęć, które nie uwzględniają nowych ustawowych wyjątków
- zapisy nakładające na uczniów obowiązki, które ustawa przypisuje teraz wyłącznie dyrektorowi lub nauczycielowi
Depozyt – zarządzenie dyrektora, nie zapis statutowy
Wiele szkół rozważa zorganizowanie miejsca przechowywania telefonów (depozytu). Zgodnie z art. 98b ust. 1 ustawy, dyrektor może to zrobić za zgodą rady pedagogicznej i rady rodziców oraz po zasięgnięciu opinii samorządu uczniowskiego.
Ustawa nie wymaga, żeby depozyt był uregulowany w statucie. To decyzja organizacyjna dyrektora podjęta z wymaganymi zgodami – wystarczy zarządzenie dyrektora określające szczegółowe zasady odkładania i odbierania telefonów.
Warto zwrócić uwagę na wymóg ustawy dotyczący depozytu: miejsce przechowywania musi być zorganizowane w sposób zapewniający bezpieczeństwo urządzeń oraz ochronę prywatności uczniów, w szczególności uniemożliwiający przeglądanie zawartości telefonów przez osoby nieuprawnione. To nakłada na szkołę realną odpowiedzialność organizacyjną i prawną.
Sposób egzekwowania zakazu – pełna swoboda szkoły
Ustawa nie narzuca szkołom konkretnego sposobu egzekwowania zakazu. Dyrektor może wybrać dowolne rozwiązanie – zamykane saszetki magnetyczne, szafki przy wejściu, depozyt, lub poleganie wyłącznie na zasadach statutowych i działaniach wychowawczych.
Żadne z tych rozwiązań nie wymaga osobnego zapisu w statucie. Sposób egzekwowania to decyzja organizacyjna szkoły.
Co grozi za naruszenie zakazu przez ucznia
Zgodnie z art. 98d ustawy, w przypadku naruszenia zakazu szkoła stosuje działania wychowawcze lub kary przewidziane w statucie (art. 98 ust. 1 pkt 19). Ustawa wprost nie przewiduje konfiskaty telefonu ani prawa do przeszukania ucznia.
Nowa wersja ustawy (po pracach komisji z 19 czerwca 2026 r.) dodaje dodatkowo obowiązek współpracy rodziców ze szkołą w zakresie przestrzegania przez ucznia zasad oraz kształtowania postaw higieny cyfrowej.
Podsumowanie – lista kontrolna dla dyrektora
Do 31 grudnia 2026 r. musisz:
- Dodać do statutu zapisy regulujące korzystanie z telefonów podczas wycieczek
- Dodać do statutu zapisy regulujące korzystanie w internacie (jeśli szkoła go posiada)
- Dostosować lub wykreślić dotychczasowe zapisy statutowe sprzeczne z nowym art. 98a
Nie musisz:
- Wpisywać zakazu telefonów do statutu – obowiązuje z mocy ustawy
- Regulować w statucie sposobu egzekwowania zakazu
- Regulować w statucie kwestii depozytu – wystarczy zarządzenie z wymaganymi zgodami
Możesz, ale nie musisz:
- Zorganizować depozyt (za zgodą rady pedagogicznej, rady rodziców i po opinii samorządu uczniowskiego)
- Rozszerzyć zakaz na wycieczki (decyzja szkoły, zapisana w statucie)
Powiązane artykuły
- Jak wdrożyć zakaz telefonów w szkole krok po kroku – praktyczny przewodnik dla dyrektora
- Depozyt telefonów w szkole od 2026 r. – jakie obowiązki będzie musiał spełnić dyrektor
- Czy zamykane etui na telefony są zgodne z przepisami od 1 września 2026 r.?
- Etui na telefon dla szkół – Strefa Offline
Artykuł oparty na tekście ustawy o zmianie ustawy – Prawo oświatowe (druk sejmowy nr 2668 i 1526, wersja z 19 czerwca 2026 r.). Ustawa wchodzi w życie 1 września 2026 r.
W dniu 3 lipca 2026 artykuł zaktualizowano w zakresie daty zmian statutu, która zgodnie z wersją ustawy przyjętą przez Sejm będzie 31 grudnia 2026 r., zamiast początkowo planowanego terminu 31 października.